Wapnowanie użytków zielonych od lat jest przedmiotem badań naukowych, próbowano wykazać czy wapnowanie ma wpływ na plon ilościowy. Dziś już wiemy, że wapnowanie większym stopniu wpływa na jakość paszy, a nie na ilość, a jakość paszy determinuje zdrowotność naszych zwierząt. Wartość produkowanej paszy wzrasta gdy poprawia się jej skład chemiczny. Optymalne pH gleb łąkowych mieści się w przedziale 4,6-6,5. Niektóre gatunki traw preferują środowisko o odczynie zasadowym, podobnie jak rośliny motylkowe.

Celem gospodarowania trwałych użytków zielonych jest wysokowydajna produkcja paszy do skarmiania zwierząt. Wyprodukowane pasze muszą charakteryzować się najwyższymi walorami smakowymi oraz najlepszymi parametrami jakościowymi. Cechy te są uzależnione od wielu czynników antropogenicznych, biologicznych, od siedliska oraz od wapnowania. Stosowanie nawozów wapniowych na użytki zielone ma wpływ na właściwości chemiczne, biologiczne i fizyczne uzyskanej paszy. Skład botaniczny runi łąkowej i jej wielofunkcyjne znaczenie w ekosystemie, wymaga innego spojrzenia na problem wapnowania. Przez wiele lat prowadzono badania, w których wykazywano dodatni wpływ tego zabiegu, ale także negatywne skutki. W darniach znajdują się różne gatunki, które wymagają innego odczynu gleby. Zachowanie prawidłowości w wapnowaniu użytków zielonych jest szczególnie istotne ze względu na proces nitryfikacji i uwalnianie się jonów H+, co prowadzi do ponownego zakwaszenia gruntów. Odpowiedni dobór dawki wapna jest uzależniony od pH i zawartości próchnicy. Na glebach lżejszych zaleca się stosowanie węglanu wapnia w małych i częstych dawkach. Efekty przynosi także stosowanie dolomitu, a także siarczanu wapnia, który w swoim składzie posiada siarkę w formie siarczanowej, która ma rewelacyjny wpływ na produkcję chlorofilu a co za tym idzie produkcję zdrowej zielonej biomasy.

Termin wapnowania przypada na okres poza wegetacją – przed ruszeniem lub po wegetacji. Badacze podkreślają istotny wpływ wapnowania na jakość pasz, a nie na jej ilość. Efekt plonotwórczy jest widoczny w dłuższym okresie czasu, ponieważ po zastosowaniu nawozów wapniowych następuje poprawa właściwości siedliska glebowego. Stanowisko utrzymane na prawidłowym poziomie zapewni roślinność łąkową w najwyższej produktywności.

Wapń kumulowany w częściach roślinnych jest spożywany przez zwierzęta, który ulega przetworzeniu w surowce zwierzęce. Niedobór wapnia jest bardzo niekorzystny przy skarmianiu zwierząt, niestety ilość Ca w produkowanym sianie w Polsce jest zbyt mała. Jeżeli występuje deficyt tego pierwiastka zaburzeniom pobierania ulega fosfor i magnez, które są niezbędne w prawidłowym rozwoju układu kostnego i mięśniowego. P i Mg są niedostępne dla roślin w warunkach niskiego pH. Hemiceluloza (składnik ściany komórkowej u roślin, ulega rozpuszczeniu w alkaliach, jest niestrawna dla zwierząt) pod wpływem Ca ulega dygestii, a pasza jest lepiej pobierana przez zwierzęta. Pod wpływem wapnowania pasza staje się lepsza jakościowo co ma ogromny wpływ na efekt produkcji zwierzęcej.

                                                                                             Opracowanie: Agata Jurasz


Na podstawie:

  1. Benedycka Z., Kamińska M., Benedycki S. 2010. Wpływ formy nawozu wapniowego na szatę roślinną oraz niektóre właściwości paszy i gleby łąki ekstensywnie użytkowanej. Zeszyty Naukowe. Łomża 46: 22-30.
  2. Jadczyszyn T., Kowalczyk J., Lipiński W. 2008. Zalecenia nawozowe dla roślin u[prawy polowej i trwałych użytków zielonych. IUNG-PIB Puławy. 151: 15-23.

Related Posts

Czy wapnowanie jest eko?

Uregulowany odczyn gleby ma szczególne znaczenie w gospodarstwach ekologicznych, gdzie głównym źródłem składników pokarmowych dla roślin są…

Czytaj więcej

Dodaj komentarz