Uregulowany odczyn gleby ma szczególne znaczenie w gospodarstwach ekologicznych, gdzie głównym źródłem składników pokarmowych dla roślin są zasoby glebowe. Na glebach kwaśnych pobieranie tych składników jest utrudnione, czego skutkiem jest oczywiście słabsze plonowanie roślin. Czy można bezpiecznie i skutecznie uregulować odczyn gleby i pozostać eko?

W rolnictwie ekologicznym nadrzędnym celem jest dobra jakość uzyskiwanych plonów, stąd odczyn gleby odgrywa ważną rolę, jego wartość dla prawidłowego wzrostu i plonowania roślin nie powinna być niższa niż 5.6  Poniżej tej wartości, w środowisku kwaśnym, metale ciężkie mogą być w nadmiernych ilościach pobierane i akumulowane w produktach roślinnych, są bowiem w tych warunkach łatwo przyswajane przez rośliny, co ograniczyć można właśnie poprzez wapnowanie. W gospodarstwach ekologicznych do odkwaszania gleb można stosować wyłącznie wapno węglanowe. Wynika to z obowiązującej w rolnictwie ekologicznym zasady zachowania równowagi chemicznej i biologicznej w glebie, a więc wykluczającej stosowanie jakichkolwiek środków i substancji o gwałtownym działaniu. Warto zwrócić uwagę na rodzaj wybieranego środka wapnującego. Jeśli czas jest dla nas istotny, sięgnąć należy po wapienie wytworzone w młodszych epokach geologicznych, jak jura czy jeszcze młodsza kreda, są one miękkie i porowate co powoduje, że wytworzone z takich złóż nawozy wapniowe cechuje duża rozpuszczalność w środowisku glebowym i szybsze, choć bezpieczne dla rolnictwa ekologicznego działanie. Szukając zbliżonego efektu, użyć można również produktów powstałych ze starszych złóż, ale za to o bardzo dobrym stopniu domielenia materiału. Przy wyborze produktu uwagę zwrócić należy na zawartość szkodliwych domieszek, takich jak np. sód, chlor, czy metale ciężkie. Kwestię tą regulują odpowiednie normy, które decydują o możliwościach stosowania danego produktu w rolnictwie ekologicznym (wykaz nawozów dopuszczonych do stosowania w gospodarstwach ekologicznych można znaleźć na stronie internetowej IUNG w Puławach). W nawozach wapniowych wytwarzanych z naturalnych kopalin, zawartość domieszek szkodliwych jest jednak z reguły wielokrotnie niższa niż obowiązujące w tym względzie normy.

 Zalecane dawki wapna w gospodarstwach ekologicznych:

Kategoria agronomiczna gleby Odczyn gleby pH Dawka CaO w t/ha
Bardzo lekka 4.5 2.0
5 1.0
Lekka 4.5 2.0
5 1.5
Średnia 4.5 2.5
5 2.0
Ciężka 4.5 3.0
5 2.0

Opracowanie A. Danylczenko


Na podstawie:

  1. Fotyma M. (red.) 2006. Nawozy i nawożenie. Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa. Państwowy Instytut Badawczy. Puławy
  2. Łabętowicz J., Stępień W., Ocena porównawcza nawozu wapniowego kredowego w stosunku do innych nawozów wapniowych na tle ogólnych kryteriów oceny rolniczej. Katedra Chemii Rolniczej SGGW. Warszawa
  3. Piwowar A. 2011. Wybrane aspekty ekologiczne i ekonomiczne stosowania nawozów mineralnych w gospodarstwach rolnych. Uniwersytet Ekonomiczny. Wrocław

Przeczytaj także

Co siedzi w węglanach?

Wapna nawozowe oprócz głównych składników jakimi są wapń oraz magnez (w różnych formach chemicznych), posiadają także dodatkowe składniki.…

Czytaj więcej

Jak wapnuje się w Polsce?

Gleby ze względu na swoją budowę ulegają w mniejszym lub większym stopniu zakwaszaniu. Proces zakwaszenia jest zjawiskiem naturalnym, ale przyczyny…

Czytaj więcej

Obieg azotu w przyrodzie

Racjonalna gospodarka azotem, czyli dbanie, aby nie stał się toksyczny dla środowiska glebowego oraz wodnego, wymaga dokładnego poznania…

Czytaj więcej

Dodaj komentarz